Czy święty Mateusz należał do grona dwunastu apostołów?

Święty Mateusz należał do grona dwunastu apostołów Jezusa Chrystusa. Jego postać, powołanie i misja mają kluczowe znaczenie dla zrozumienia początków chrześcijaństwa i symboliki przemiany człowieka. W tym artykule poznasz fakty, które jednoznacznie potwierdzają udział świętego Mateusza wśród najbliższych uczniów Jezusa, a także dowiesz się, na czym polegało jego niezwykłe nawrócenie oraz jakie znaczenie przypisuje się mu w tradycji chrześcijańskiej.

Powołanie świętego Mateusza do grona apostołów

Święty Mateusz znalazł się w gronie dwunastu apostołów wybranych przez Jezusa. Jego obecność poświadczają wszystkie cztery kanoniczne listy apostołów w Nowym Testamencie — Ewangelie Mateusza, Marka, Łukasza oraz Dzieje Apostolskie, gdzie imię Mateusza pojawia się jednoznacznie wśród najważniejszych uczniów Chrystusa.

Przed powołaniem Mateusz był celnikiem, poborcą podatków w Kafarnaum, co wiązało się z niechęcią ze strony Żydów z powodu współpracy z rzymskim okupantem. W Ewangeliach Marka oraz Łukasza używany jest względem niego przydomek Lewi. Zawód, który wykonywał, uznawano za grzeszny i nieczysty, co podkreśla głębię przemiany, jaka dokonała się pod wpływem spotkania z Jezusem.

Proces powołania Mateusza to ważny przykład radykalnego nawrócenia — Chrystus wezwał go słowami: „Pójdź za Mną!”, a Mateusz natychmiast porzucił dotychczasowe życie, by stać się jednym z dwunastu wybranych. Jego szybka odpowiedź i zorganizowanie uczty z celnikami ukazuje wyjątkowy akt zaufania do Jezusa oraz przełamanie społecznych barier przez Mistrza z Nazaretu.

Rola i znaczenie Mateusza jako apostoła

Mateusz był integralną częścią grona apostołów. Po zmartwychwstaniu Jezusa uczestniczył w działalności misyjnej. Tradycja utrwaliła informacje o głoszeniu przez niego Ewangelii najpierw w Palestynie, a następnie na terenie Etiopii oraz Persji. Przypisuje mu się aż 33 lata posługi biskupiej w Etiopii.

Ponadto tradycje głoszą o cudach dokonanych przez Mateusza w czasie misji, które przyczyniły się do nawrócenia wielu osób oraz rozprzestrzeniania nauki Jezusa poza ziemią świętą. Szczególnie w etiopskim przekazie podkreślane są wątki walki ze złem i umocnienia chrześcijaństwa.

W wymiarze duchowym święty Mateusz symbolizuje przemianę ze społecznie odrzuconego grzesznika w wybranego przez Boga ucznia. Jego życie jest wyrazem przekonania o możliwości całkowitej zmiany losu dzięki łasce i zaufaniu do Jezusa. Wspólnoty chrześcijańskie podkreślają ten motyw, nadając mu wyjątkowe miejsce w kulturze i duchowości, a liczba parafii noszących jego imię (ok. 35 w Polsce) świadczy o trwałym kulcie i szacunku dla jego osoby.

Mateusz jako autor Ewangelii

Tradycja wczesnochrześcijańska przypisuje świętemu Mateuszowi autorstwo pierwszej Ewangelii. Tekst ten powstał z myślą o Żydach i judeochrześcijanach, wykazując szczególne zainteresowanie proroctwami Starego Testamentu oraz rodowodem Jezusa. Ewangelia Mateusza silnie akcentuje mesjańskie posłannictwo i spełnienie oczekiwań narodu wybranego.

Genealogia Jezusa oraz liczne cytaty ze Starego Testamentu uwydatniają kompetencje Mateusza jako znawcy Pism i świadka realizacji dawnych proroctw. Takie podejście czyni z Mateusza ważnego interpretatora tradycji żydowskiej, ukazującego Chrystusa jako spełnienie nadziei Izraela.

Autorstwo Ewangelii, mimo dyskusji naukowych na temat ostatecznej redakcji tekstu, jeszcze mocniej podkreśla jego miejsce wśród Apostołów oraz autentyczność świadectwa o życiu i działalności Jezusa.

Symbolika, kult i męczeńska śmierć Mateusza

Mateusz jest czczony jako święty i męczennik w wielu tradycjach chrześcijańskich — katolickiej, prawosławnej, anglikańskiej oraz innych. Jego święto obchodzone jest 21 września przez Kościół katolicki, a w tradycji prawosławnej w kilku terminach (16/29 listopada i 30 czerwca/13 lipca). Uznawany jest za patrona celników, bankierów i księgowych.

Atrybutami świętego Mateusza są uskrzydlony człowiek, pióro, kałamarz oraz księga — symbole te odnoszą się zarówno do jego zawodu, głoszenia Dobrej Nowiny, jak i duchowego znaczenia, jakie niesie przemiana serca. Opowieści o jego niezwykłych czynach oraz śmierci męczeńskiej (ścięcie mieczem) stanowią element tradycji zarówno kościołów wschodnich jak i zachodnich.

Historyczna tradycja podaje, że Mateusz zginął śmiercią męczeńską w okolicach 60 roku n.e., podczas pełnienia swojej misji apostolskiej. Motyw heroicznej wierności podkreślany jest w przekazach liturgicznych i ikonografii po dziś dzień.

Miejsce Mateusza w historii Kościoła

Obecność świętego Mateusza w Soborze Dwunastu Apostołów stanowi niepodważalny fundament dla historyczności jego misji i nauczania. Wspólnoty chrześcijańskie przywołują jego postać nie tylko jako nauczyciela, lecz także jako przykład odwagi w przełamywaniu ograniczeń społecznych oraz wytrwałości w głoszeniu Ewangelii.

Kult świętego Mateusza przetrwał wieki, inspirując zarówno wiernych, jak i artystów oraz myślicieli. Jego sposób życia, nawrócenie oraz działalność misyjna ukazują, że miejsce wśród Apostołów zostało mu nadane nie przez przypadek, lecz na mocy decyzji Jezusa i przemiany serca, która stała się wzorem dla kolejnych pokoleń.